Wat te doen als een digitale inbreker je accounts overneemt?
Hacking is de digitale variant van een woninginbraak. Het is de verzamelnaam voor criminelen die — zonder uw toestemming — binnendringen in je computer, smartphone, e-mailaccount of bedrijfsnetwerk.
Oplichters aanzien hacking vaak als een sport of een verdienmodel. Zodra ze binnen zijn, kunnen ze uw privéfoto’s stelen, bankgegevens buitmaken, namens je berichten sturen naar je contacten, of je volledige computer blokkeren in ruil voor losgeld (ransomware). Het goede nieuws: de meeste digitale inbrekers komen binnen omdat we de ‘voordeur’ per ongeluk op een kier laten staan. Je kunt jezelf hier dus heel goed tegen wapenen.
Hoe komen hackers binnen? (De zwakke plekken)
- De achterhaalde sleutel (Zwakke of gelekte wachtwoorden): Hackers gebruiken geautomatiseerde software die miljoenen wachtwoordcombinaties per seconde test. Gebruik je overal hetzelfde wachtwoord of een simpele code zoals
Welkom2025? Dan zijn ze binnen voor je het weet. - De valse uitnodiging (Phishing): Je ontvangt een e-mail of sms die van je bank, een koeriersdienst of een overheidsinstantie lijkt te komen. Klik je op de link en log je in? Dan geef je de hacker rechtstreeks de sleutel van je account.
- Het openstaande raam (Verouderde software): Besturingssystemen (zoals Windows of iOS) en apps hebben regelmatig updates nodig. Deze updates repareren beveiligingslekken. Als je updates uitstelt, laat je bewust een digitaal raam openstaan waar hackers misbruik van maken.
Eerste hulp bij hacking: Wat moet u nú doen?
Heb je gemerkt dat je geen toegang meer heeft tot je account, of zie je handelingen die je niet zelf heeft uitgevoerd? Volg direct deze stappen:
- Verander onmiddellijk je wachtwoorden:
Kan je nog inloggen? Wijzig het wachtwoord van het gehackte account direct in een sterk, uniek wachtwoord. Doe dit daarna ook meteen bij al je andere accounts waar je (per ongeluk) hetzelfde wachtwoord gebruikte. - Gooi de hacker eruit (Sessies beëindigen):
Ga bij de instellingen van het gehackte account (bijv. Google, Facebook of Microsoft) naar ‘Beveiliging’ of ‘Aangemelde apparaten’. Klik op ‘Afmelden op alle andere apparaten’. Hiermee verbreek je de verbinding van de hacker. - Activeer Twee-Staps-Verificatie (2FA):
Zet overal waar mogelijk twee-staps-verificatie aan. De hacker kan je wachtwoord dan wel hebben, maar komt alsnog niet binnen omdat hij de extra code op jew smartphone niet heeft. - Licht je omgeving en bank in:
Is je e-mail of sociale media gehackt? Laat je vrienden/collega’s weten dat ze tijdelijk geen links van je moeten openen. Zijn er bankgegevens in het spel? Bel direct je bank of Card Stop (078 170 170).
Checklist: wat neemt u mee voor een politie-aangifte?
Net als bij een fysieke inbraak is hacking strafbaar. Om de computercrime-units van de politie te helpen bij het onderzoek, verzamel je de volgende digitale bewijzen:
- Schermafbeeldingen (Screenshots): Van foutmeldingen, vreemde e-mails die in uw ‘Verzonden’ map staan, of eisen tot losgeld.
- Logbestanden en data: Noteer de exacte datum en het tijdstip waarop je merkte dat je de toegang verloor.
- IP-adressen: Grote platformen (zoals Google of Facebook) laten bij ‘Recente activiteit’ zien vanaf welk IP-adres of welke locatie is ingelogd. Maak hier een screenshot van.
- E-mailheaders: Heb je een verdachte mail ontvangen die de hack heeft veroorzaakt? Vraag je IT-dienst om de technische e-mailheaders te exporteren.
Voorkomen is beter dan genezen: je digitale inbreekalarm
- Gebruik een wachtwoordmanager: Onthoud nog maar één sterk hoofdwachtwoord. Laat een tool zoals Bitwarden, 1Password of Dashlane unieke, onkraakbare wachtwoorden genereren voor al je accounts.
- Zet updates op automatisch: Laat je computer, smartphone en router updates automatisch installeren. Zo worden beveiligingslekken gedicht zonder dat je erover na hoeft te denken.
- Wees achterdochtig: Krijg je een link via een vreemde mail, WhatsApp of zelfs via een gehackte vriend? Klik niet zomaar. Controleer altijd via een ander kanaal of het klopt.