Wie online iets te koop aanbiedt, loopt het risico om slachtoffer te worden van frauduleuze kopers. Waar klassieke verkoopsfraude vaak draaide om kopers die goederen ontvingen maar nooit betaalden, zien we vandaag de dag geavanceerdere technieken zoals vervalste betaalbevestigingen, misbruik van koeriersdiensten en psychologische druk door zogenaamde ’te enthousiaste’ kopers.

1. Psychologische en technische kenmerken.

• Overdreven enthousiasme & geen prijsonderhandeling: De ‘koper’ is onmiddellijk akkoord met de vraagprijs, stelt geen kritische vragen over de staat van het product of biedt uit zichzelf zelfs méér geld aan om de deal snel te sluiten.
• Valse betaalbewijzen (Fake Receipts): Criminelen sturen een geloofwaardig lijkende screenshot van een bankoverschrijving of een valse e-mail die zogenaamd van een bank of betalingsplatform (zoals Payconiq of Bancontact) komt.
• De koerierstruc (Phishing via pakjesdienst): De koper stelt voor om de ophaaldienst (bijv. DPD, Bpost of PostNL) langs te sturen die zogenaamd ook de betaling ‘regelt’ via een doorgestuurde link. In werkelijkheid beland je op een phishingpagina waar bankgegevens worden gestolen.
• Buiten het platform treden: Net als bij aankoopfraude proberen malafide kopers de communicatie en transactie weg te trekken van de beveiligde tweedehandsplatformen naar WhatsApp of e-mail.

2. Geavanceerd stappenplan voor de adviseur.

Wanneer een verkoper te maken krijgt met een verdachte koper of slachtoffer is geworden, gelden deze stappen:

Stap A: Preventieve analyse & handhaving (vóór de overdracht).

1. Fysieke afhandeling (Face-to-face): Handel de verkoop bij voorkeur fysiek af op een veilige, openbare plek .
2. Financiële controle: Geef nooit goederen mee of stuur ze niet op voordat het geld daadwerkelijk zichtbaar en vrij op je eigen bankrekening staat. Vertrouw nooit op een screenshot van een overschrijving of een e-mailmelding. Ontvang bij voorkeur direct cash of laat het bedrag vooraf via instant overschrijving overmaken.
3. Begeleiding bij testen: Blijf altijd in de directe buurt wanneer een koper het goed wil testen, en geef het item pas af na definitieve betaling.
4. Juridische bescherming: Laat bij de verkoop van duurdere goederen (zoals voertuigen, horloges of dure elektronica) de koper altijd een duidelijke verkoopsovereenkomst tekenen met geldige identiteitsgegevens.

Stap B: Incidentrespons na oplichting.

• Directe actie bij bankcompromittering: Mocht je via een valse link toch bankgegevens hebben prijsgegeven of ongeautoriseerde transacties opmerken, bel dan onmiddellijk het centrale noodnummer 078 170 170 (Fraudstop) om de bankapp of rekeningen te blokkeren.
• Formele stappen:
  • Verwittig onmiddellijk de lokale politie voor het indienen van een officiële klacht (neem alle communicatie, profielgegevens en betaalbewijzen mee).
  • Maak officieel melding bij het federale meldpunt via Safeonweb.

3. Varia & advies voor de preventie-expert.

Twijfel over een deal? Onthoud ook hier de gouden regel: Als het te mooi is om waar te zijn, is het dat meestal ook.

Nog meer informatie vind je hier.